پاسخ سوالات درس هشتم فارسی یازدهم در کوی عاشقان

جواب به سوالات و فعالیت درس هشتم فارسی یازدهم ( پاسخ ها به صورت گام به گام )

پاسخگویی به سوالات درس هشتم کتاب فارسی یازدهم در کوی عاشقان صفحه 72، 73، 74 با دانشچی همراه باشید.

به‌روزرسانی بر اساس کتاب فارسی یازدهم 1404-1405

جواب سوالات فارسی یازدهم درس هشتم در کوی عاشقان ( پاسخ گام به گام )

کارگاه متن‌پژوهی درس هشتم صفحه 72

قلمرو زبانی صفحه 72

1- واژه «مرشد» در متن درس، به چه معنایی است؟

📗 پاسخ: راهنما، هدایت‌کننده، رهبر

2- چهار ترکیب اضافی که اهمّیت املایی داشته باشد، از متن درس بیابید و بنویسید.

📗 پاسخ: طالب دیدار، صاحب بصیرت، طالبان علوم شریعت، معارف شمس

3- اکنون برای کاربرد هریک از نقش‌های تبََعی، مثال مناسب بنویسید.

📗 پاسخ:

معطوف ← خود را با سرودن غزل‌های گرم و پُرسوز و گداز عاشقانه، سرگرم می‌کرد.

بدل ← سلطان ولد، فرزند مولانا، هر دَم بی‌تابانه به بالین پدر می‌آمد.

تکرار ← برای من مگریّ و، مگو دریغ! دریغ!

قلمرو ادبی صفحه 72

1- برای کاربرد هر آرایۀ زیر، نمونه‌ای از متن درس بیابید.

واج آرایی: 📗 پاسخ: (رو، سر بنه به بالین، تنها مرا رها کن / ترکِ منِ خرابِ شبگرد مبتلا کن ← واج آرایی «ب» مصوت «ـِـ»)

حس آمیزی: 📗 پاسخ: (غزل‌های گرم، ترانه‌های شیرین، بهانه‌های زرّین، جواب تلخ)

تشبیه: 📗 پاسخ: (شمسِ پرنده، دانه انسان)

2- بخش مشخّص شده در سرودۀ زیر، بیانگر کاربرد کدام آرایۀ ادبی است؟ دلیل خود را بنویسید.

بیداری زمان را با من بخوان به فریاد

ور مرد خواب و خفتی،

«رو سر بنه به بالین، تنها مرا رها کن»

                                               محمّدرضا شفیعی کدکنی

📗 پاسخ: شاعر از آرایه «تضمین» استفاده کرده، استفاده از بیت یا مصراع از شعر شاعران دیگر در شعر را «تضمین» می‌گویند.

قلمرو فکری صفحه 73

1- درباره اصطلاحات «پیر» و «مراد» و پیوند آن با زندگی مولوی توضیح دهید.

📗 پاسخ: «پیر» و «مراد» در اصطلاح تصوف به انسان کامل و رهبر و پیشوایی می‌گویند که مریدان و طرفداران را به راه حق و حقیقت هدایت می‌کند. مولوی خود صاحب فضل و تقوا بود و مجالس درس و وعظ و آموزش علوم دینی برگزار می‌کرد و از این جهت پیر و مراد طالبان علوم شریعت بود. از طرفی خود نیز گم‌گشته‌ای داشت که سال‌ها در جست‌وجویش بود، همواره در پی انسان کاملی می‌گشت که از او بیاموزد و وقتی با شمس تبریزی ملاقات کرد و نشان‌هایی از لطف الهی در او یافت، پیر و مراد خویش را پیدا کرد و مرید او شد.

2- با توجّه به متن درس، به اعتقاد مولانا، چه چیزی را باید مایۀ دریغ و افسوس دانست؟

📗 پاسخ: به دام دیو درافتادن، گرفتار دنیا و  فریب‌های شیطان شدن را مایه دریغ و افسوس می‌دانست.

3- کدام بیت درس، با این سرودۀ حافظ، ارتباط معنایی دارد؟ پیام مشترک آنها را بنویسید.

چنین قفس نه سزای چو من خوش الحانی است / روم به گلشن رضوان که مرغ آن چمنم

ما به فلک بوده‌ایم، یار مَلَک بوده‌ایم / باز همان جا رویم، جمله که آن شهر ماست

📗 پاسخ: پیام مشترک هر دو بیت، بازگشت به اصل و جایگاه اصلی خویش است. انسان مسافری است که برای زندگی ابدی به این دنیا نیامده و روزی به جایی برمی‌گردد که از آن‌جا آمده است.

4- بیت زیر، بیانگر چه دیدگاهی است؟

کدام دانه فرو رفت در زمین که نرُست؟ / چرا به دانه انسانت این گُمان باشد؟

📗 پاسخ: رستاخیز و زنده شدن مردگان در قیامت

5- بر مبنای متن درس، خلق و خوی مولانا را با این آیات قرآن کریم که به حضرت موسی(ع) و حضرت هارون(ع) خطاب است، مقایسه کنید.

اذْهَبَا إِلَى فِرْعَوْنَ إِنَّهُ طَغَى. فَقُولَا لَهُ قَوْلًا لَیِّناً… (سوره طه/آیات 43 و 44)

📗 پاسخ: آیه شریفه به موسی(ع) و هارون(ع) می‌فرماید که با نرمی و زبان خوش با فرعون برخورد کنید، مولانا که حق در جانش ریشه دوانیده بود نیز برای هدایت مریدانش به راه حقیقت، از همین روش استفاده می‌کرد. در درس خواندیم: «اهل صلح و سازش شود. همین حالت صلح و یگانگی با عشق و حقیقت، او را بردباری و تحمّل عظیم بخشید؛ طوری که طعن و ناسزای دشمنان را هرگز جواب تلخ نمی‌داد و به نرمی و حُسن خُلق، آنان را به راه راست می‌آورد.»

گنج حکمت «چنان باش…» صفحه 74

دانش‌آموز عزیز برای خواندن معنی متن «چنان باش…» در سایت دانشچی بر روی لینک زیر ضربه بزنید.

» معنی گنج حکمت چنان باش

جواب درس‌های بعدی فارسی یازدهم دانلود PDF کتاب فارسی یازدهم